Cadetten Roei en Zeilvereniging Dudok van Heel

In de gracht rond de Koninklijke Militaire Academie te Breda ligt op een zeer markante plek het boothuis van de Cadetten Roei- en Zeilvereniging (C.R.&Z.V.) Dudok van Heel. Al sinds de jaren ’20 van de vorige eeuw is dit hét botenhuis van de vereniging. De vereniging, opgericht als cadettenroeivereniging in 1905 heeft door haar lange historie een plaats verovert op de KMA. De C.R.&Z.V. is vernoemd naar de Kapitein Abraham Dudok van Heel. In de beginjaren van de vereniging was hij beschermheer en mede door zijn inzet is de vereniging uitgegroeid tot een grotere vereniging.

In de loop van jaren is de vloot van de vereniging uitgegroeid tot een veelzijdigheid aan boten. Zowel houten boten als mooie Empachers, Skiffs, Tweetjes, Vieren en Achten. Alles is mogelijk! Ook voor wat betreft trainingen, coaches en wedstrijden is veel mogelijk. 

Geschreven door: prof. ir. A. Rijken, cadet-vaandrig R.C.J. van de Steene, cadet-sergeant R.A. Ragetlie. Afkomstig uit het boek 100 jaar Cadettencorps 1898-1998 van Dr. W. Klinkert.

Op 1 november 1905 werd de Cadetten Roeivereniging opgericht. Deze oprichting vond plaats buiten het Cadettencorps om. Dit heeft ertoe geleid dat de Cadetten Roeivereniging zelfs nu nog een zelfstandige vereniging is, hoewel er wel degelijk een band met het Cadettencorps bestaat. Aanvankelijk hielden de cadetten zich bezig met het roeien van toertochten, maar naar verloop van tijd begonnen zij ook aan nationale wedstrijden deel te nemen. Ondanks de bezuinigingen na de Eerste Wereldoorlog slaagden de cadetten erin met eerste- en tweedejaarsroeiers het nationale kampioenschap van de achten te winnen.

In mei 1920 deden de cadetten voor de eerste maal mee met een acht tijdens de Hollandia-wedstrijden in Alphen aan den Rijn.

Kapitein Abraham Dudok van Heel had bij het oprichten van de vereniging het voortouw genomen en de vereniging in leven gehouden. Zijn inspanningen leidden tot tal van nationale successen. Omdat deze Kapitein zich in grote mate voor de vereniging verdienstelijk maakte, leidde dat in 1934 tot de nieuwe naam van de vereniging: Cadetten Roeivereniging “Dudok van Heel”.

Kapitein Dudok van Heel

Als gevolg van de oorlog lagen tussen 1939 en 1948 de activiteiten stil en werden al de boten verkocht. Na de oorlog werd vol goede moed begonnen met de wederopbouw van de vereniging. Over deze periode kan opgemerkt worden dat het belang van sport als opleidingsfacet duidelijk gesignaleerd werd. Er kwam dan ook veel geld vrij voor materiaal en begeleiding van de sporters. In 1963 sloot zich ook een zeilende tak bij de vereniging aan, wat terugkomt in een nieuwe naamswijziging: Cadetten Roei- en Zeilvereniging “Dudok van Heel”.

In de periode dat de luitenant-generaal A. V. van den Wall Bake gouverneur was op de Koninklijke Militaire Academie, werden de meest tot de verbeelding sprekende resultaten behaald. Deze resultaten komen niet zomaar uit de lucht vallen. Door toedoen van de generaal werd de vereniging als volgt, een steuntje in de rug aangereikt:

Het Botenhuis, 1954

Ervaren roeicoaches vervulden als dienstplichtig roeicoach van de vereniging hun dienstplicht, nadat zij de opleiding tot reserveofficier gevolgd hadden. Er kwam speciale voeding voor de roeiers (de balgtafel was geboren). Cadetten kregen vrijstelling van fysieke trainingen, omdat de roeitraining als een vergelijkbaar alternatief gold.

Vanaf dit moment komt een groot aantal leden van de vereniging uit in internationale wedstrijden zoals de wereldkampioenschappen en zelfs Olympische Spelen. Vanaf  het moment dat de dames op de KMA instroomden, wisten zij op nationaal niveau zeer goede resultaten te behalen.

Op 8 maart 1952 werd de ‘Jan van Polanen’ aan Dudok overgedragen. Hier waren onder meer dr. Plesman, directeur van de KLM, en oud-staatssecretaris Fockema Andrea aanwezig. Met deze aanwinst werden (inter)nationale wedstrijden weer mogelijk.

De band tussen het Cadettencorps en de vereniging is altijd sterk geweest, aangezien zij altijd zeer actief binnen het Corps geweest is; zo is de vereniging hofleverancier van senatoren en de leden van de vereniging laten binnen het corps altijd hun stem horen. Het naast de studie zich vrij kunnen maken om te roeien draagt bij tot de vorming van officier; het is een ervaring die een roeier zijn leven lang met zich meedraagt.

 

De laatste tien jaren maken de voortdurende veranderingen in het studiemodel het steeds moeilijker om gestructureerd te roeien. Het verdwijnen van de dienstplichtig coach (1994) als gevolg van het afschaffen van de dienstplicht is de vereniging met vereende inspanning te boven gekomen. Door het enthousiasme van al de roeiers, zeilers en surfers (opgenomen in de vereniging in 1993) zijn er de afgelopen twee jaar weer tal van activiteiten ontplooid, gaan er weer roeiers in training en wordt er weer geblikt.

Dudok anno 1997, links Roelen en Van de Steene.

Ook nu zijn de woorden van onze naamgever, Kapitein A. Dudok van Heel, die hij in een brief van 30 april 1918 aan het bestuur van de C.R.V. schreef: “Laat nog uw bestuur noch uw leden gaan berusten – neen mijne Heeren – ‘Activez et frappez toujours’ zal uw wachtwoord moeten en blijven zijn”, springlevend.

Van Vianen en Van de Pas. Zij brachten, samen met De Jonge en Hooyschuur, Dudok in de jaren 1973 – 1974 gouden (inter)nationale successen, onder meer tijdens wedstrijden in Luzern.

 

Army Regatta

In 2005 organiseerde CRZV Dudok van Heel de eerste NL army Regatta, het enige militaire roei-evenement in Nederland. De NL army Regatta is afgeleid van de UK Army Regatta op de roeibaan van Eton waarbij britse militairen tegen elkaar roeien. De NL Army Regatta is een tijdrace van 4,5 kilometer over het prachtige roeiwater van de rivier de Mark. Verschillende boottypen kunnen mee doen aan deze wedstrijd. Bovendien doet de wedstrijd mee in het ZRB VIP klassement, Elk jaar roeien vele Nederlandse en Engelse ploegen mee. De NL Army Regatta werd in 2005 georganiseerd wegens het 100 jarig bestaan van CRZV Dudok van Heel en wordt wegens succes nu elk jaar opnieuw georganiseerd.